Data: 1 marca 2026 roku zapisze się w kalendarzach przedsiębiorców budowlanych jako początek nowej ery. Właśnie tego dnia wchodzi w życie kluczowa zmiana w Kodeksie postępowania cywilnego, która ma szansę odciążyć polskie sądy i, co ważniejsze, uratować niejeden proces inwestycyjny przed wieloletnim sporem sądowym i zamrożeniem środków. O tym, jak przygotować się do tych zmian, dyskutowano podczas niedawnej konferencji w Sądzie Okręgowym w Lublinie.
Lubelskie środowisko prawnicze w gotowości
23 stycznia 2026 roku Sala Konferencyjna Sądu Okręgowego w Lublinie przy ul. Krakowskie Przedmieście 43a wypełniła się przedstawicielami sądów, adwokatury, radców prawnych oraz przedsiębiorców. Temat? „Efektywna mediacja w sporach dotyczących robót budowlanych”.
Wydarzenie zorganizowane przez Sąd Okręgowy we współpracy z lubelskimi samorządami prawniczymi (ORA i OIRP) oraz lubelskimi uczelniami (UMCS i Akademia WSEI) stało się platformą wymiany doświadczeń przed nadchodzącą rewolucją legislacyjną. Wśród uczestników wydarzenia nie mogło zabraknąć przedstawicieli naszej Kancelarii oraz naszego centrum mediacji (mediacja.lublin.pl), w tym mediator Katarzyny Luty-Mazur.
Art. 458³ᵃ KPC: Mediacja nie jest już tylko opcją
Głównym motorem zmian jest wprowadzenie do Kodeksu postępowania cywilnego art. 458³ᵃ, który zacznie obowiązywać od 1 marca 2026 roku. Co to oznacza dla firm budowlanych?
- Obowiązek kierowania do mediacji: Sąd będzie zobligowany – przy zaistnieniu określonych okoliczności – do skierowania do postępowania mediacyjnego spraw wynikających z umów o roboty budowlane.
- Szeroki zakres spraw: Zmiana obejmuje nie tylko same kontrakty budowlane, ale również spory ściśle związane z procesem inwestycyjnym oraz umowy służące wykonaniu robót.
Jak zauważył podczas panelu mediator Paweł Kłos z Akademickiego Centrum Mediacji UMCS, mediacja w tej branży to nie tylko sposób na szybszy wyrok, ale przede wszystkim narzędzie ochrony poufności, tajemnicy przedsiębiorstwa oraz, co kluczowe, zachowania ciągłości realizacji inwestycji.
Mediator specjalista !
Podczas konferencji wybrzmiał jeszcze jeden, niezwykle istotny wniosek: spory budowlane wymagają mediatorów-specjalistów. Uczestnicy procesu budowlanego nie mogą tracić czasu na wyjaśnianie mediatorowi podstaw technicznych.
Wyobraźmy sobie sytuację, w której mediator musi dopytywać, czym różni się fundament od ławy fundamentowej. W skomplikowanym technicznie sporze, gdzie w grę wchodzą opóźnienia, kary umowne i wady ukryte, taka niewiedza mediatora jest barierą nie do przejścia.
Nasza Kancelaria od blisko dekady zajmuje się obsługą prawną inwestycji budowlanych. To doświadczenie nauczyło nas, że skuteczny mediator w tej branży musi łączyć wiedzę prawniczą z intuicją techniczną. Orientacja w procesie budowlanym – od etapu projektowania, przez dziennik budowy, aż po odbiory – jest kluczowa, by rozmowa o pieniądzach i terminach była merytoryczna.
Gotowi na nowe wyzwania
W związku ze zbliżającymi się zmianami, nasze Centrum Mediacji (prowadzone przez Katarzynę Luty-Mazur) intensyfikuje działania. Udział w styczniowej konferencji potwierdził, że kierunek, który obraliśmy lata temu – specjalizacja i łączenie kompetencji twardych z miękkimi umiejętnościami mediacyjnymi – jest dzisiaj potrzebny rynkowi bardziej niż kiedykolwiek.
Wierzymy, że mediacja w budownictwie to nie „zło konieczne” narzucone przez ustawodawcę, ale realna szansa na rozwiązanie sporu w miesiącach, a nie w siedem lat. Jako praktycy z 10-letnim stażem, jesteśmy gotowi wspierać Państwa w tych trudnych rozmowach przy stole mediacyjnym, dbając o to, by każda „szara komórka” pracowała na rzecz porozumienia, a nie dalszej eskalacji konfliktu.
Szukasz wsparcia w sporze budowlanym? Sprawdź nasze kompetencje na mediacja.lublin.pl.
Katarzyna Luty-Mazur Mediator stały przy Sądzie Okręgowym w Lublinie